راهکار فناوری اطلاعات برای شرکت‌های چندشعبه‌ای

یک سازمان، چندین شعبه؛ یک زیرساخت یکپارچه، امن و قابل مدیریت

زیرساخت یکپارچه سازمان‌های چندشعبه‌ای

وقتی یک شرکت در چندین شهر یا منطقه شعبه دارد، مدیریت فناوری اطلاعات دیگر به معنی پشتیبانی از چند دفتر مستقل نیست.

هر شعبه باید بتواند مانند یک دفتر مستقل فعالیت کند، اما در عین حال باید اطلاعات، ارتباطات، امنیت، تلفن، دوربین، حضور و غیاب و خدمات فناوری اطلاعات آن از دفتر مرکزی قابل مدیریت باشد.

ما برای شرکت‌های چندشعبه‌ای، یک معماری یکپارچه ایجاد می‌کنیم که در آن:

هر شعبه مستقل است؛ اما از سازمان جدا نیست.

شعبه مجازی؛ دفتر مستقل بدون نیاز به تیم IT محلی

یکی از راهکارهایی که در پروژه‌های چندشعبه‌ای اجرا کرده‌ایم، تبدیل هر شعبه به یک Virtual Branch Office است.

در این معماری، شعبه می‌تواند بدون داشتن یک زیرساخت پیچیده یا تیم فناوری اطلاعات مستقل، به سرویس‌های مرکزی سازمان متصل باشد.

کاربر شعبه می‌تواند به سرویس‌های موردنیاز خود دسترسی داشته باشد، در حالی که مدیر فناوری اطلاعات می‌تواند زیرساخت شعبه را از دفتر مرکزی مدیریت، مانیتور و پشتیبانی کند.

این مدل باعث می‌شود توسعه شعب جدید نیز سریع‌تر و استانداردتر انجام شود.

اتصال نرم‌افزارهای شعب به مرکز

یکی از چالش‌های مهم شرکت‌های چندشعبه‌ای، نرم‌افزارهایی است که در هر شعبه به‌صورت مستقل نصب شده‌اند.

در برخی پروژه‌ها، ما توانسته‌ایم بدون حذف یا جایگزینی این نرم‌افزارها، ارتباط دیتابیس شعب با زیرساخت مرکزی را برقرار کنیم.

به این ترتیب، اطلاعات نرم‌افزارهای مختلف شعب می‌تواند در مرکز تجمیع شود.

این اطلاعات می‌تواند در مرحله بعد برای:

ارتباط با سایر نرم‌افزارهای سازمان
ایجاد Data Warehouse
گزارش‌گیری مرکزی
Business Intelligence
داشبوردهای مدیریتی
تحلیل عملکرد شعب
هوش مصنوعی و تحلیل داده
یعنی نرم‌افزارهای شعب می‌توانند مستقل بمانند؛ اما اطلاعات آنها دیگر جزیره‌ای نیست.

Data Warehouse مرکزی برای کل شعب

وقتی اطلاعات شعب در یک معماری مناسب به مرکز منتقل شود، می‌توان یک Data Warehouse مرکزی ایجاد کرد.

در این حالت، مدیر سازمان می‌تواند به جای بررسی اطلاعات هر شعبه به‌صورت جداگانه، تصویر یکپارچه‌ای از کل مجموعه داشته باشد.

برای مثال:

01
فروش شعب
02
عملکرد شعب
03
موجودی
04
اطلاعات مشتریان
05
عملکرد پرسنل
06
تراکنش‌ها
07
شاخص‌های عملیاتی

سپس این اطلاعات می‌تواند در اختیار سیستم‌های دیگر سازمان، داشبوردهای BI و حتی راهکارهای هوش مصنوعی قرار گیرد.

داشبورد مدیریتی برای همه شعب

پس از ایجاد زیرساخت داده، می‌توان داشبوردهایی طراحی کرد که مدیران بتوانند وضعیت کل سازمان و هر شعبه را مشاهده کنند.

مدیرعامل

وضعیت کلی تمام شعب

مدیر منطقه

وضعیت شعب تحت مدیریت

مدیر فناوری اطلاعات

وضعیت شبکه، ارتباطات و سرویس‌های شعب

مدیر منابع انسانی

وضعیت حضور و غیاب و عملکرد پرسنل

مدیر مالی

اطلاعات مالی و عملکرد شعب

در این مدل، اطلاعات هر شعبه می‌تواند بر اساس Role و سطح دسترسی نمایش داده شود.

تلفن مستقل برای هر شعبه با VoIP

هر شعبه می‌تواند شماره و تلفن سازمانی مستقل خود را داشته باشد، بدون اینکه الزاماً به یک سیستم تلفن مجزا نیاز داشته باشد.

با استفاده از VoIP و تخصیص DID و CID می‌توان برای شعب:

شماره مستقیم
داخلی اختصاصی
Caller ID اختصاصی
صف تماس
انتقال تماس
IVR
گزارش تماس

به این ترتیب، مشتری می‌تواند با شماره اختصاصی شعبه تماس بگیرد و در عین حال مدیریت تلفن و زیرساخت VoIP از مرکز انجام شود.

شعبه مستقل در ارتباطات؛ متمرکز در مدیریت.

حضور و غیاب و کنترل پرسنل از دفتر مرکزی

یکی دیگر از نیازهای مهم شرکت‌های چندشعبه‌ای، مدیریت نیروی انسانی در نقاط مختلف است.

ما می‌توانیم زیرساخت ارتباطی لازم برای اتصال سیستم‌های حضور و غیاب شعب به مرکز را فراهم کنیم تا مدیران بتوانند وضعیت پرسنل شعب را از دفتر مرکزی مشاهده و مدیریت کنند.

این معماری می‌تواند امکان:

مشاهده حضور و غیاب
کنترل ورود و خروج
گزارش تأخیر
گزارش غیبت
مدیریت شیفت
گزارش‌گیری شعب
دسترسی مدیران مجاز

پشتیبانی متمرکز، تجربه مستقل برای هر شعبه

یکی از مشکلات رایج در شرکت‌های چندشعبه‌ای این است که وقتی یک شعبه با مشکل فناوری اطلاعات مواجه می‌شود، مشخص نیست درخواست خود را از چه مسیری ثبت کند و وضعیت آن را چگونه پیگیری کند.

ما این فرآیند را به یک سامانه Service Desk / ITSM منتقل می‌کنیم.

هر شعبه می‌تواند محیط و دسترسی مشخص خود را داشته باشد و:

01Ticket ثبت کند
02وضعیت Ticket را مشاهده کند
03پاسخ کارشناس را دریافت کند
04سوابق درخواست‌های خود را ببیند
05درخواست‌های قبلی را پیگیری کند
06SLA خدمات را مشاهده کند

در نتیجه، هر شعبه تجربه‌ای مستقل از خدمات پشتیبانی دارد، در حالی که مدیریت کل فرآیند از مرکز انجام می‌شود.

پشتیبانی ۲۴ ساعته و قابل پیگیری

در سازمان چندشعبه‌ای، مشکل یک شعبه نباید به دلیل فاصله جغرافیایی باعث توقف طولانی خدمات شود.

با استفاده از Service Desk و فرآیندهای استاندارد پشتیبانی، درخواست‌ها می‌توانند در تمام ساعات ثبت و پیگیری شوند.

مدیریت مرکزی نیز می‌تواند وضعیت موارد مختلف را مشاهده کند.

Open Ticket
In Progress
Pending
Resolved
SLA
Priority
Response Time
Resolution Time
این یعنی پشتیبانی از حالت تماس‌های پراکنده تلفنی و پیام‌رسان‌ها خارج شده و به یک فرآیند قابل اندازه‌گیری تبدیل می‌شود.

مشاهده دوربین شعب از دفتر مرکزی

ارتباط امن میان شعب و مرکز این امکان را ایجاد می‌کند که در صورت نیاز، تصاویر دوربین‌های شعب نیز در دفتر مرکزی قابل مشاهده باشند.

مدیران مجاز می‌توانند بر اساس سطح دسترسی خود، تصاویر شعب مختلف را مشاهده کنند.

این راهکار می‌تواند برای:

کنترل امنیت شعب
نظارت مدیریتی
بررسی رخدادها
کنترل تردد
بررسی حوادث
مدیریت متمرکز CCTV

بدون نیاز به حضور فیزیکی مدیر در شعبه.

البته دسترسی به دوربین‌ها باید به‌صورت Secure Remote Access، با احراز هویت و کنترل سطح دسترسی طراحی شود و نباید دوربین‌ها مستقیماً در معرض اینترنت قرار گیرند.

مانیتورینگ متمرکز تمام شعب

یکی از مهم‌ترین مزیت‌های معماری ما، امکان Monitoring متمرکز است.

مدیر فناوری اطلاعات می‌تواند از دفتر مرکزی وضعیت شعب مختلف را مشاهده کند:

Branch Online / Offline
Internet
WAN
Router
Firewall
Switch
Server
Wi-Fi
VoIP
Bandwidth
Latency
Packet Loss
Critical Services

در نتیجه، اگر ارتباط یک شعبه قطع شود، تیم IT قبل از اینکه الزاماً کاربر شعبه تماس بگیرد، می‌تواند از وقوع مشکل مطلع شود.

یک داشبورد؛ وضعیت تمام شعب

به جای مدیریت ده‌ها شعبه با فایل Excel، تماس تلفنی و پیام‌رسان، می‌توان یک Dashboard مرکزی ایجاد کرد.

شعبهارتباطشبکهVoIPسرویس‌هاوضعیت
شعبه ۱✓✓✓✓Normal
شعبه ۲✓⚠✓✓Warning
شعبه ۳✕✕✕✕Critical
شعبه ۴✓✓✓✓Normal

این اطلاعات می‌تواند برای NOC و مدیر فناوری اطلاعات بسیار ارزشمند باشد.

امنیت یکسان در تمام شعب

یکی از مشکلات سازمان‌های چندشعبه‌ای این است که سطح امنیت شعب مختلف با یکدیگر متفاوت می‌شود.

ممکن است:

  • یک شعبه Firewall مناسب داشته باشد؛
  • یک شعبه Router ساده؛
  • یک شعبه Wi-Fi ناامن؛
  • و شعبه‌ای دیگر بدون Backup مناسب باشد.

ما می‌توانیم برای شعب، Baseline استاندارد فناوری و امنیت تعریف کنیم.

برای مثال:

استاندارد Firewall
استاندارد VLAN
استاندارد Wi-Fi
استاندارد دسترسی
استاندارد Backup
استاندارد Password Policy
استاندارد Remote Access
استاندارد Monitoring
استاندارد تجهیزات شبکه

این استانداردسازی باعث می‌شود شعب جدید نیز بر اساس یک الگوی مشخص ایجاد شوند.

معماری امن ارتباط شعب

برای اتصال شعب به مرکز می‌توان از معماری‌های مختلفی استفاده کرد:

Site-to-Site VPN
IPSec
SD-WAN
MPLS
Internet VPN
Hybrid WAN

انتخاب فناوری به تعداد شعب، نوع سرویس‌ها، کیفیت ارتباطات، حساسیت اطلاعات و بودجه سازمان بستگی دارد.

در معماری‌های مدرن Multi-Site، مدیریت متمرکز سیاست‌های شبکه و دسترسی امن کاربران و تجهیزات از اهمیت بیشتری برخوردار شده است. NIST در معماری Zero Trust نیز تأکید می‌کند که صرفاً قرار داشتن یک کاربر یا تجهیز در شبکه داخلی نباید به‌عنوان مبنای اعتماد تلقی شود.

Zero Trust برای سازمان‌های چندشعبه‌ای

در سازمان‌های چندشعبه‌ای، «داخل شبکه بودن» نباید به معنی «قابل اعتماد بودن» باشد.

می‌توان دسترسی‌ها را بر اساس:

User
Device
Application
Resource
Location
Security Policy

به این ترتیب، کاربر شعبه فقط به سرویس‌هایی دسترسی خواهد داشت که برای انجام وظیفه خود نیاز دارد.

این مدل به‌خصوص برای سازمان‌هایی که شعب متعدد، کاربران Remote و سرویس‌های Cloud دارند، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. NIST در راهنمای جدید خود نیز نمونه‌های عملی Zero Trust را برای محیط‌های توزیع‌شده و Hybrid ارائه کرده است.

ایجاد شعب جدید؛ سریع‌تر و استانداردتر

یکی از مزیت‌های معماری استاندارد این است که ایجاد شعبه جدید به یک پروژه پیچیده تبدیل نمی‌شود.

برای شعب جدید می‌توان یک Branch Template تعریف کرد.

01Branch Profile
02Firewall + Router
03Switch
04Wi-Fi
05VoIP
06VPN
07Monitoring Agent
08CCTV Connectivity
09Attendance
10ITSM Access
11Security Baseline

در نتیجه، هر شعبه جدید می‌تواند بر اساس یک الگوی مشخص راه‌اندازی شود.